A guerra silenciosa polo despregamento da fibra óptica en España entra nunha nova fase. Telefónica poderá cobrar ata cinco anos de alugueiro retroactivo ás operadoras rivais que utilicen os seus condutos e infraestruturas sen permiso, segundo os novos criterios aprobados pola CNMC. A medida busca poñer freo a unha práctica habitual durante anos, especialmente entre operadores locais.
O cambio normativo supón un endurecemento claro das condicións e introduce un forte efecto disuasorio para evitar novas ocupacións irregulares das canalizacións, postes e fachadas propiedade de Telefónica.
Un problema arrastrado desde hai anos
Ata finais de 2021, numerosas operadoras de ámbito local despregaron redes de fibra apoiándose sen autorización na infraestrutura civil de Telefónica. Esta estratexia permitíalles acelerar as instalacións e evitar os custos fixados na oferta regulada MARCO, que establece os prezos por metro de conduto ou poste empregado.
A situación xerou un volume considerable de conflitos. Telefónica chegou a reportar arredor de 1.500 casos de ocupación irregular, o que levou á Comisión Nacional dos Mercados e da Competencia (CNMC) a intervir, sancionando ás empresas infractoras e definindo un procedemento de regularización que, no seu tramo final, permite mesmo o corte dos cables ilegais.
A principal novidade introducida agora pola CNMC é especialmente contundente. Se unha operadora non pode demostrar cando comezou a ocupación ilegal, Telefónica estará habilitada para cobrar directamente cinco anos completos de alugueiro da súa infraestrutura.
Ademais, Telefónica poderá facturar os custos derivados dos traballos de detección da ocupación irregular e a operadora infractora deberá achegar probas documentais ou fotografías que acrediten a data de inicio do tendido. Se non se xustifica esa data, aplicarase automaticamente o cargo máximo retroactivo.
Un movemento que cambia por completo o equilibrio económico destas prácticas e que pode supor importantes sancións encubertas en forma de alugueiros acumulados.
Penalización extra para reincidentes e desmontaxes máis rápidas dos cables ilegais
As novas regras tamén endurecen o trato ás empresas reincidentes. As operadoras que xa regularizaron tendidos ilegais e sexan detectadas de novo perderán o dereito a solicitar o uso legal de novos elementos da infraestrutura de Telefónica a través de MARCO.
Na práctica, isto pode limitar seriamente a capacidade de crecemento de pequenos operadores que dependen destas canalizacións para ampliar rede, especialmente en zonas urbanas e semiurbanas.
Outro punto clave é a axilización do desmontaxe dos tendidos ilegais. Telefónica poderá actuar con maior rapidez se durante o proceso de regularización hai erros que non se corrixen nun prazo de dous meses, entendendo que non existe vontade real de legalizar a instalación. Neses casos, Telefónica poderá desmontar os cables sen alongar o procedemento.
Ademais, se non se logra identificar o propietario dos cables, non será necesario avisar aos clientes finais cun mes de antelación antes da retirada do servizo. Este punto é especialmente delicado, xa que pode afectar directamente ás usuarias finais que, sen sabelo, dependen dunha infraestrutura despregada de forma irregular.
Un aviso claro ao sector da fibra
Coa aprobación destas medidas, a CNMC atende á petición expresa de Telefónica de incrementar o efecto disuasorio fronte ás ocupacións ilegais, deixando claro que usar infraestruturas alleas sen autorización xa non é unha opción rendible.
Nun contexto no que a fibra óptica é clave para a competitividade das operadoras, este movemento pode redefinir as estratexias de despregamento, especialmente para compañías pequenas e rexionais.
